(Oorspronkelijk gepubliceerd op 15 februari 2009 onder de titel ‘Vier notities bij het hervatten van mijn weblog‘.)
.
Lezen, en daarvan getuigenis afleggen op dit weblog, is zeer belangrijk voor me. Dat blijkt nog maar eens, nu ik twee weken lang door overwerk werd afgehouden van beide activiteiten. Lezen bezorgt mij regelmaat. Het is als Kant en zijn klokvaste wandeling. Verbied mij mijn lezen en ik ga onstabiel gedrag vertonen. Dan voel ik me schuldig omdat ik mijn dagen niet wel besteed. Dan werkt langzaam de lichtheid van het bestaan in op mijn gemoed. Boeken zijn de zandzakken die me op de grond houden, die me beletten als een stuurloze ballon weg te vliegen. Ik ben een lastdier. Ik moet mezelf afbeulen. Alleen dan zit ik fris en alert en monter in mijn vel.
.
Sinds september 1998 heb ik een fulltime baan — thank you very much, indeed. Het is eigenlijk te treurig voor woorden hoeveel mensen zich niet kunnen inbeelden hoe vast werk te combineren valt met een weblog als Achille van den Branden. Zij weten kennelijk niet wat het is om erge behoefte te hebben aan boeken en daar zonder scrupules tijd voor op te eisen. Om boeken niet te zien als luxueus tijdverdrijf voor enk’le fijne luiden (een gedachte die vanaf de basisschool wordt opgedrongen), maar als dagelijks brood.
.
Een onechte lezer herkent men derhalve aan de zinsnede: ik heb geen tijd om te lezen. Niet wanneer deze frase één keer wordt uitgesproken, maar wanneer zij een vaste, troosteloze stoplap is geworden. Wie beweert in de comfortabele wereld waarin wij leven geen tijd te hebben om te lezen, liegt zichzelf iets voor. Nooit hoor ik iemand in ernst beweren geen tijd te hebben voor televisie. Bijvoorbeeld. Het punt is: meer nog dan vrije tijd vergt lezen, véél lezen, een pak sociale offers. Kunt u het aan om ‘s morgens op het werk niet te kunnen meebabbelen over ‘De slimste mens ter wereld?’ Niet over ‘De smaak van De Keyser’? Niet over ‘Van vlees en bloed’? Hebt u de moed in plaats daarvan boeken te lezen waarover ‘s anderendaags met niemand een gesprek mogelijk is?
.
De meeste mensen hebben werkelijk geen idee wat het is om veel te lezen. Zij vragen mij: is het niet lastig om alle boeken al gelezen te hebben? Alsof in deze branche ooit het einde in zicht komt. Het tegendeel is waar: hoe meer iemand leest, hoe meer interessante titels spontaan zijn aandacht opeisen. De wereld van het boek is zo rijk als de sterrenhemel op een wolkenloze avond, en bij elk gelezen boek ontsluit zich een nieuw deel van de sterrenhemel die om nadere observatie vraagt. Wie met het blote oog een stuk van het gewelf afspeurt, ziet behoorlijk wat sterren. Maar neem een verrekijker erbij en het aantal zichtbare sterren in die sector neemt exponentieel toe. En dat is weer niets vergeleken met de ontelbare sterren en vele deep sky-objecten die krachtige telescopen op dezelfde plek laten zien. De blik van de meeste mensen wordt echter vertroebeld door lichtpolutie. Zij zien enkel het grijsroze waas dat de populaire media en zelfverklaarde kwaliteitskranten hen voorspiegelen, en houden dat voor het enige mogelijke firmament.